Òye Àìdọ́gba Họ́mọ̀nù: Ìtọ́sọ́nà fún Ìlera Àwọn Obìnrin Nàìjíríà
Àwọn tí ó ti sọ̀rọ̀ nípa wa
Àìdọ́gba họ́mọ̀nù túmọ̀ sí pé ara yín ń ṣe họ́mọ̀nù tó ń darí ìgbà nǹkan oṣù ní púpọ̀ jù tàbí kéré jù. Àwọn àmì pẹ̀lú nǹkan oṣù tó dúró tàbí tí kò ní ìlànà mọ́, ìyípadà ìwọ̀n ara lójijì, ìgbẹ́ ojú, ìdàgbà irun àti àárẹ̀ tí kò lọ. PCOS àti àwọn àìsàn thyroid ni àwọn ìdí tó wọ́pọ̀ jù, a sì lè ṣe àyẹ̀wò àti ìtọ́jú méjèèjì.
Ohun Tí Ẹ Nílò Láti Mọ̀ Nípa Àìdọ́gba Họ́mọ̀nù
Àìdọ́gba họ́mọ̀nù ń kan ọ̀pọ̀ mílíọ̀nù obìnrin Nàìjíríà, síbẹ̀ ọ̀pọ̀ ń jìyà ní ìdákẹ́jẹ́ẹ́ láìlóye ohun tó ń ṣẹlẹ̀ nínú ara wọn. Àwọn oníṣẹ́ kẹ́míkà yìí ń darí ohun gbogbo láti ìgbà nǹkan oṣù yín dé ìmọ̀lára, oorun, àti agbára yín.
Àwọn Ohun Pàtàkì:
- Àìdọ́gba họ́mọ̀nù ń ṣẹlẹ̀ nígbà tí ara yín bá ń ṣe àwọn họ́mọ̀nù pàtó bí estrogen, progesterone, tàbí àwọn họ́mọ̀nù thyroid ní púpọ̀ jù tàbí kéré jù.
- Àwọn àmì tó wọ́pọ̀ pẹ̀lú nǹkan oṣù tí kò ní ìlànà, ìyípadà ìwọ̀n ara tí kò ní ìdí, ìgbẹ́ ojú tó burú, àárẹ̀ gidigidi, àti ìyípadà ìmọ̀lára tó ń kan ìgbésí ayé ojoojúmọ́.
- Nǹkan bí 80% àwọn obìnrin Nàìjíríà ń ní àwọn àmì họ́mọ̀nù ní àkókò kan, bí ọ̀pọ̀ kò tilẹ̀ wá ìtọ́jú nítorí ẹ̀gàn tàbí àìrí ìrànwọ́ gbà.
- Àwọn ìyípadà ìgbésí ayé àdánidá lè mú ìdọ́gba họ́mọ̀nù dára sí i ní 40-60% láìsí oògùn fún ọ̀pọ̀ obìnrin.
- Owó ìtọ́jú ní Nàìjíríà wà láti ₦5,000 fún ìgbìmọ̀ràn pàtàkì dé ₦50,000+ fún àyẹ̀wò họ́mọ̀nù pàtàkì ní àwọn ìlú bí Abuja àti Port Harcourt.
- Ìmọ́tótó nǹkan oṣù tó tọ́ pẹ̀lú pádì tí a lè tún lò tó dára ń ṣètìlẹ́yìn fún ìlera họ́mọ̀nù nípa dídín ìfarapa sí àwọn kẹ́míkà tí a rí nínú àwọn ọjà tí a ń jù nù kan kù.
- Ìdásí ní kùtùkùtù ń dènà àwọn ìṣòro tó pẹ́ bí àìlè bímọ, àtọ̀gbẹ, àti àìsàn ọkàn tó ń kan ẹgbẹẹgbẹ̀rún obìnrin Nàìjíríà lọ́dọọdún.
Ẹ jẹ́ kí á wo ohun tí àìdọ́gba họ́mọ̀nù jẹ́ gan-an, ìdí tó fi ń ṣẹlẹ̀, àti ohun tí ẹ lè ṣe láti mú ìdọ́gba padà lọ́nà àdánidá.
Ayo jókòó ní ilé rẹ̀ ní Lagos, tó ń yí fóònù rẹ̀ ní aago 2 òru, tí kò lè sùn lẹ́ẹ̀kan sí i. Fún oṣù mẹ́ta, ó ti ní ìmọ̀lára bí àjèjì nínú ara rẹ̀. Nǹkan oṣù rẹ̀ ń wá nígbàkígbà tó bá wù ú, ojú rẹ̀ ń yọ ìgbẹ́ ju ti ilé-ìwé girama lọ, ó sì wúwo sí i ní kìlógíráàmù 8 láìka pé ó ń jẹ fufu àti ọbẹ̀ ewébẹ̀ kan náà tó ti fẹ́ràn nígbà gbogbo. Ìyá rẹ̀ sọ pé “wàhálà obìnrin lásán ni,” ọ̀rẹ́ rẹ̀ dábàá ogun ẹ̀mí, alábàáṣiṣẹ́ rẹ̀ sì dá másùn ọkọ̀ Lagos lẹ́bi. Ṣùgbọ́n nígbà tí Ayo ṣèbẹ̀wò sí ilé ìwòsàn kan ní Ikeja níkẹyìn, nọ́ọ̀sì náà mẹ́nu kan ọ̀rọ̀ méjì tó yí ohun gbogbo padà: àìdọ́gba họ́mọ̀nù. Bí ọ̀pọ̀ obìnrin Nàìjíríà, Ayo ti gbọ́ ọ̀rọ̀ náà ṣáájú ṣùgbọ́n kò lóye ohun tó túmọ̀ sí tàbí bí ó ṣe jinlẹ̀ tó nínú ìgbésí ayé rẹ̀ ojoojúmọ́.
Òye Àwọn Họ́mọ̀nù àti Ìdí Tí Ìdọ́gba Fi Ṣe Pàtàkì
Ara yín ń ṣe ju àwọn họ́mọ̀nù 50 lọ, àwọn oníṣẹ́ kẹ́míkà kéékèèké tó ń rìn gba inú ẹ̀jẹ̀ yín tí ń fún àwọn ẹ̀yà ara àti àwọn ara yín ní ìtọ́ni. Ẹ ronú nípa àwọn họ́mọ̀nù bí ìfiránṣẹ́ WhatsApp tí àwọn ẹ̀yà ara yín ń rán síra wọn láti bá ara wọn ṣiṣẹ́. Nígbà tí àwọn ìfiránṣẹ́ wọ̀nyí bá dé ní àkókò pẹ̀lú ìwífún tó tọ́, ohun gbogbo ń lọ dáadáa. Nígbà tí wọn kò bá dé, rúdurùdu ń ṣẹlẹ̀.
Kí Ni Àwọn Họ́mọ̀nù àti Báwo Ni Wọ́n Ṣe Ń Ṣiṣẹ́?
Àwọn họ́mọ̀nù pàtàkì tó ń kan ìlera obìnrin pẹ̀lú estrogen, progesterone, testosterone, àwọn họ́mọ̀nù thyroid, cortisol, àti insulin. Estrogen àti progesterone ń darí ìgbà nǹkan oṣù yín, ìlera egungun, àti ipò awọ ara. Ní ààbọ̀ àkọ́kọ́ ìgbà nǹkan oṣù yín, estrogen ń gòkè bí harmattan tó ń kóra jọ. Lẹ́yìn jíjáde ẹyin, progesterone gba ipò bí àsìkò òjò tó ń mú ìdọ́gba wá.
Àwọn họ́mọ̀nù thyroid ń darí metabolism yín, ìyára tí ara yín fi ń sun agbára. Tó bá pọ̀ jù, ẹ ó ní ìmọ̀lára ìwárìrì ẹ ó sì rọ̀ nígbà tí ẹ tilẹ̀ ń jẹ jollof rice púpọ̀. Tó bá kéré jù, ẹ ó rẹ̀ yín pátápátá láìka bí ẹ ṣe sùn tó. Cortisol, họ́mọ̀nù másùn yín, ń ràn yín lọ́wọ́ láti kojú àwọn ìpèníjà ṣùgbọ́n ó ń fa ìṣòro nígbà tí másùn ọkọ̀ Lagos, ìfúnpá ẹbí, àti àwọn ìbéèrè iṣẹ́ ń jẹ́ kí ó ga nígbà gbogbo.
Àwọn họ́mọ̀nù wọ̀nyí ń ṣiṣẹ́ papọ̀ bí ẹgbẹ́ akọrin. Nígbà tí akọrin kan bá yà kúrò nínú ohùn, ó ń kan gbogbo iṣẹ́ náà. Ìdí nìyẹn tí ìṣòro họ́mọ̀nù kan fi sábà máa ń ṣẹ̀dá ọ̀wọ́ àwọn àmì tó ń kan ọ̀pọ̀ ètò ara.
Àwọn Ìdí Tó Wọ́pọ̀ Fún Àìdọ́gba Họ́mọ̀nù Lára Àwọn Obìnrin Nàìjíríà
Àwọn ohun pàtó kan sí àyíká wa ń ṣe àfikún sí rúdurùdu họ́mọ̀nù. Másùn ni ìdí tó kọ́kọ́ jù, àwọn obìnrin Nàìjíríà sì ń gbé ẹrù pàtàkì. Ẹ ń bójú tó ilé, ẹ sábà máa ń ran àwọn ọmọ ẹbí gbígbòòrò lọ́wọ́ nípa owó, ẹ ń kojú àwọn ipò iṣẹ́ tó le, ẹ sì ń kojú àwọn ìpèníjà ètò ìgbékalẹ̀ bí ìpèsè iná tí kò dúró àti àìtó omi. Másùn onígbà pípẹ́ yìí ń mú cortisol ga, èyí sì ń da àwọn họ́mọ̀nù yín mìíràn rú.
Oúnjẹ ń kó ipa pàtàkì. Yíyí sí àwọn oúnjẹ tí a ti ṣe, àwọn ohun mímu dídùn, àti àwọn carbohydrate tí a ti ṣe ń kan ìwọ̀n insulin, èyí sì ń ní ipa lórí àwọn họ́mọ̀nù ìbálòpọ̀ yín. Ọ̀pọ̀ obìnrin Nàìjíríà ń fo oúnjẹ àárọ̀, ń jẹun láìṣe déédé nítorí másùn ọkọ̀ tàbí àwọn ìbéèrè iṣẹ́, wọ́n sì ń jẹ oúnjẹ alẹ́ tó ní sítáàṣì púpọ̀.
Àwọn ohun àyíká tún ṣe pàtàkì. Ìfarapa sí àwọn kẹ́míkà nínú àwọn ọjà ìtọ́jú ara kan, àwọn pilásítìkì, àti kódà àwọn ọjà nǹkan oṣù tí a ń jù nù kan lè ṣiṣẹ́ bí àwọn olùdarúdàpọ̀ endocrine. Àìsí oorun tó dára, ì báà jẹ́ láti NEPA tó ń gba iná ní alẹ́, títọ́jú àwọn ọmọ, tàbí ṣíṣe àwọn òwò alẹ́, ń dí ara yín lọ́wọ́ láti darí àwọn họ́mọ̀nù bó ṣe yẹ. Àwọn ipò ìṣègùn bí polycystic ovary syndrome (PCOS), àwọn àìsàn thyroid, àti àtọ̀gbẹ ń kan ìṣẹ̀dá họ́mọ̀nù tààrà. PCOS nìkan ń kan 1 nínú 10 obìnrin Nàìjíríà tó wà ní ọjọ́ orí ìbímọ.
Mímọ Àwọn Àmì Pé Àwọn Họ́mọ̀nù Yín Kò Dọ́gba
Àìdọ́gba họ́mọ̀nù ń hàn lọ́nà tó yàtọ̀ lára àwọn obìnrin yàtọ̀yàtọ̀, ṣùgbọ́n àwọn ìlànà kan ń yọ jáde. Nǹkan oṣù tí kò ní ìlànà ń fi àwọn ìṣòro hàn lójúkan. Tí ìgbà nǹkan oṣù yín bá gùn ju ọjọ́ 35 lọ, tó ń dé ní ọ̀sẹ̀ méjì méjì, tàbí tó di aláìṣe é sọ tẹ́lẹ̀ nígbà tó ti jẹ́ déédé nígbà kan, àwọn họ́mọ̀nù yín nílò àfiyèsí. Ẹ̀jẹ̀ tó pọ̀ gan-an tó rin àwọn pádì kọjá láàrín wákàtí kan, tàbí nǹkan oṣù tó ń roni gan-an tó ń fipá mú yín láti pa iṣẹ́ tàbí ilé-ìwé jẹ, tún fi àìdọ́gba hàn.
Àwọn ìyípadà ara pẹ̀lú wíwúwo lójijì, pàápàá ní àárín yín, láìsí ìyípadà nínú àṣà jíjẹun. Ojú yín lè yọ ìgbẹ́ jíjìn, tó ń roni ní ẹ̀gbẹ́ ẹnu àti àgbọ̀n yín. Àwọn obìnrin kan ń hù irun púpọ̀ jù lójú tàbí ṣàkíyèsí pé irun orí wọn ń tín.
Àwọn àmì ìmọ̀lára àti ọpọlọ rí bí gidi bí àwọn ti ara. Ìyípadà ìmọ̀lára tó burú níbi tí ẹ ti ń sunkún tàbí tí ẹ ń bínú láìsí ìdí tó yé, àníyàn tó ń yọ jáde láti ibi kankan, tàbí ìbànújẹ́ tó ń fi ara balẹ̀ bí wrapper wíwúwo lórí èjìká yín gbogbo wọn ní í ṣe pẹ̀lú ìyípadà họ́mọ̀nù. Ìkùukùu ọpọlọ ń jẹ́ kí ẹ gbàgbé àwọn ìpàdé tàbí kí ẹ ní ìṣòro pẹ̀lú àwọn iṣẹ́ tó rọrùn nígbà kan. Àwọn ìṣòro oorun sábà máa ń wá láti àìdọ́gba cortisol àti melatonin.
Àwọn Ìgbésẹ̀ Tó Wúlò Láti Mú Àwọn Họ́mọ̀nù Yín Dọ́gba Lọ́nà Àdánidá
Bí ìtọ́jú ìṣègùn ṣe di pàtàkì fún àìdọ́gba họ́mọ̀nù tó ti lọ síwájú, àwọn ìdásí ìgbésí ayé ń ṣiṣẹ́ lágbára, pàápàá ní àwọn ìpele àkọ́kọ́. Àwọn ọgbọ́n tó wúlò wọ̀nyí ń ran àwọn obìnrin Nàìjíríà lọ́wọ́ láti mú ìdọ́gba họ́mọ̀nù padà nípa lílo àwọn ọ̀nà tí a lè rí tí kò sì gbówó lórí.
Àwọn Ọgbọ́n Oúnjẹ fún Ìlera Họ́mọ̀nù
Ohun tí ẹ ń jẹ ń kan ìṣẹ̀dá àti ìdarí họ́mọ̀nù yín tààrà. Ẹ bẹ̀rẹ̀ nípa mímú ṣúgà ẹ̀jẹ̀ dúró nípa jíjẹun ní àkókò déédé. Ẹ jẹun láàrín wákàtí kan lẹ́yìn jíjí, kódà tó bá jẹ́ ẹyin sísè àti ààbọ̀ orange nìkan. Ara yín ń túmọ̀ fífo oúnjẹ àárọ̀ sí àmì másùn, tó ń fa jíjáde cortisol.
Ẹ ṣe ìdọ́gba oúnjẹ kọ̀ọ̀kan pẹ̀lú protein, àwọn ọ̀rá aláàfíà, àti àwọn carbohydrate tó ní fiber púpọ̀. Àwo ẹ̀wà, ọ̀gẹ̀dẹ̀ àgbagbà, àti ọbẹ̀ ewébẹ̀ ń pèsè ìdọ́gba yìí dáadáa. Protein láti inú ẹja, adìẹ, ẹyin, tàbí àwọn orísun ewéko ń fún ara yín ní amino acids tí a nílò fún ìṣẹ̀dá họ́mọ̀nù. Àwọn ọ̀rá aláàfíà láti inú epo pupa (ní ìwọ̀ntúnwọ̀nsì), àgbọn, píà, àti ẹja ń pèsè àwọn ohun ìkọ́lé fún àwọn họ́mọ̀nù ìbálòpọ̀.
Ẹ dín àwọn carbohydrate tí a ti ṣe àti ṣúgà kù díẹ̀díẹ̀. Dípò ìrẹsì funfun ní ìgbà mẹ́ta lójúmọ́, ẹ máa yípadà pẹ̀lú ìrẹsì brown, ẹ̀wà, tàbí ànàmọ́ dídùn. Ẹ fi zobo (tíì hibiscus) tí kò ní ṣúgà púpọ̀ jù, tàbí omi àgbọn rọ́pò àwọn ohun mímu dídùn. Ẹ pọ̀ sí i ewébẹ̀, pàápàá àwọn ewé aláwọ̀ ewé dúdú bí ugu, ewé omi, àti ewùro. Àwọn wọ̀nyí ní àwọn ohun tó ń ran ẹ̀dọ̀ yín lọ́wọ́ láti ṣe àti mú àwọn họ́mọ̀nù tó pọ̀ jù kúrò.
Ìrìn àti Eré Ìdárayá fún Ìdọ́gba Họ́mọ̀nù
Eré ìdárayá ń darí àwọn họ́mọ̀nù nípasẹ̀ ọ̀pọ̀ ọ̀nà, ṣùgbọ́n irú àti agbára ṣe pàtàkì. Ìrìn ìwọ̀ntúnwọ̀nsì déédé ń ṣiṣẹ́ dáadáa ju eré ìdárayá líle tí kò sábà ṣẹlẹ̀. Rírìn fún ìṣẹ́jú 30 lójúmọ́, kódà tí a bá pín sí ìgbà méjì ti ìṣẹ́jú 15, ń dín cortisol kù, ń mú ìmọ̀lára insulin dára sí i, ó sì ń ṣètìlẹ́yìn fún jíjáde ẹyin déédé.
Ẹ kò nílò ẹ̀tọ́ ọmọ ẹgbẹ́ gym tó gbówó lórí. Rírìn òwúrọ̀ kí oòrùn tó gbóná ń ṣiṣẹ́ dáadáa ní àwọn ìlú bí Kano àti Kaduna. Ní Lagos, rírìn nígbà àkókò oúnjẹ ọ̀sán yín tàbí gbígbé àtẹ̀gùn dípò elevator wúlò. Jíjó sí àwọn olórin Afrobeats tí ẹ fẹ́ràn fún ìṣẹ́jú 20 ń pèsè eré ìdárayá tó dára nígbà tó ń dín másùn kù.
Ìdánilẹ́kọ̀ọ̀ agbára ní ìgbà méjì sí mẹ́ta lọ́sẹ̀ ń ran lọ́wọ́ gan-an. Àwọn eré ìdárayá pẹ̀lú ìwọ̀n ara bí squats, push-ups sí ògiri, àti lunges ń kọ́ iṣan tó ń mú bí ara yín ṣe ń lo insulin dára sí i. Ẹ yẹra fún ìdánilẹ́kọ̀ọ̀ jù, èyí tó lè mú àwọn ìṣòro họ́mọ̀nù burú sí i. Ṣíṣe eré ìdárayá líle lójoojúmọ́ nígbà tí ẹ ń jẹun kéré jù ń gbé cortisol sókè ó sì lè dá nǹkan oṣù yín dúró pátápátá.
Oorun, Ìṣàkóso Másùn, àti Àwọn Àtúnṣe Ìgbésí Ayé
Oorun jẹ́ ìpìlẹ̀ ìlera họ́mọ̀nù. Ara yín ń ṣe ó sì ń darí ọ̀pọ̀ àwọn họ́mọ̀nù nígbà àwọn ìpele oorun jíjìn. Ẹ pète fún wákàtí méje sí mẹ́jọ lálẹ́, kí ẹ máa pa àwọn àkókò sísùn àti jíjí mọ́ kódà ní òpin ọ̀sẹ̀.
Ẹ ṣẹ̀dá àwọn ipò oorun tó dára jù láìka àwọn ìpèníjà ètò ìgbékalẹ̀. Tí NEPA bá sábà máa ń dá iná padà ní alẹ́ jù, tó ń mú kí yàrá yín gbóná, ẹ sùn nítòsí fèrèsé fún afẹ́fẹ́ tàbí kí ẹ lo afẹ́fẹ́ tí a lè gba agbára rẹ̀ padà. Ẹ fi fóònù yín sínú yàrá mìíràn láti yẹra fún ìmọ́lẹ̀ búlúù àti yíyí ní àárín òru.
Ìṣàkóso másùn yẹ fún ipò pàtàkì kan náà pẹ̀lú oúnjẹ àti eré ìdárayá. Ẹ mọ àwọn ohun tó ń fa másùn pàtàkì yín kí ẹ sì yanjú ohun tí ẹ lè darí. Tí másùn ọkọ̀ òwúrọ̀ bá ń gbé ìfúnpá ẹ̀jẹ̀ yín sókè lójoojúmọ́, ẹ ronú nípa kíkúrò ní ilé ní ìṣẹ́jú 20 ṣáájú. Ẹ kọ́ àwọn ìṣe ìdínkù másùn sínú ìṣe ojoojúmọ́ yín: ìṣẹ́jú 10 ti àdúrà tàbí ìṣọ́ra ní òwúrọ̀ kọ̀ọ̀kan, pípe ọ̀rẹ́ kan tó ń mú yín rẹ́rìn-ín, tàbí lílo àkókò lórí eré ìdárayá tí ẹ gbádùn.
Ẹ ronú nípa àwọn ohun èlò nǹkan oṣù yín gẹ́gẹ́ bí apá àwọn yíyàn ìgbésí ayé tó ń ṣètìlẹ́yìn fún họ́mọ̀nù. Àwọn pádì tí a ń jù nù kan ní àwọn kẹ́míkà tó lè ṣiṣẹ́ bí àwọn olùdarúdàpọ̀ endocrine. Yíyípadà sí àwọn pádì tí a lè tún lò tí kò ní kẹ́míkà ń mú ìfarapa tó ṣeé ṣe yìí kúrò nígbà tó ń pèsè àwọn àǹfààní mìíràn.
Pádì wa tí a lè tún lò
Àwọn Àǹfààní Yíyanjú Àìdọ́gba Họ́mọ̀nù
Gbígbé ìgbésẹ̀ láti mú àwọn họ́mọ̀nù yín dọ́gba ń ṣẹ̀dá àwọn ìlọsíwájú tó kan gbogbo apá ìgbésí ayé yín. Àwọn àǹfààní náà kọjá àwọn àmì ara dé àlàáfíà ọkàn yín, àwọn ìbáṣepọ̀, àti ìlera ọjọ́ iwájú yín.
Àwọn Àǹfààní Owó àti Ọrọ̀ Ajé
Àìdọ́gba họ́mọ̀nù tí a kò tọ́jú ń ná àwọn obìnrin Nàìjíríà lówó púpọ̀. Àwọn obìnrin tó ní àwọn àmì họ́mọ̀nù líle ń pa iṣẹ́ jẹ ní ìpíndọ́gba ọjọ́ 2-3 lóṣooṣù nítorí àwọn nǹkan oṣù tó ń sọ ni di aláìlágbára, àárẹ̀, tàbí ìrora. Ní ọdún kan, èyí jẹ́ ọjọ́ iṣẹ́ 24-36 tí a pàdánù, tó ń kan owó oṣù.
Owó ìṣègùn ń kó jọ kíákíá. Títọ́jú àwọn ìṣòro tó ti lọ síwájú bí àtọ̀gbẹ tàbí ṣíṣe ìtọ́jú àìlè bímọ ń lọ sí ọgọ́rọ̀ọ̀rún ẹgbẹ̀rún naira. Obìnrin tó ń ná ₦3,000-5,000 lóṣooṣù lórí àwọn oògùn ìrora ń sanwó ₦36,000-60,000 lọ́dún. Yíyanjú àwọn àìdọ́gba ní kùtùkùtù nípasẹ̀ àwọn ìyípadà ìgbésí ayé tó rọrùn ní owó ń dènà àwọn ìnáwó tó ń gòkè wọ̀nyí.
Àwọn Ìlọsíwájú Ìlera àti Dídára Ìgbésí Ayé
Àwọn họ́mọ̀nù tó dọ́gba ń yí bí ẹ ṣe ń rí lára lójoojúmọ́ padà. Àwọn nǹkan oṣù déédé tí a lè sọ tẹ́lẹ̀ túmọ̀ sí pé ẹ lè ṣètò ìrìn àjò àti àwọn ìgbòkègbodò láìní àníyàn. Ìwọ̀n agbára ń dúró, tó ń jẹ́ kí ẹ bójú tó àwọn ojúṣe láìsí àárẹ̀ àìdáwọ́dúró. Ìmọ́lẹ̀ ọpọlọ ń padà, tó ń mú iṣẹ́ àti ìkópa ẹbí dára sí i.
Ìwádìí láti àwọn ilé ìwòsàn ẹ̀kọ́ ní Ibadan fi hàn pé àwọn obìnrin Nàìjíríà tó yanjú àìdọ́gba họ́mọ̀nù ní àṣeyọrí sọ pé ìlọsíwájú 70% wà nínú àwọn ìwọ̀n dídára ìgbésí ayé lápapọ̀ láàrín oṣù mẹ́fà. Àwọn ìrètí ìlera yín fún ọjọ́ iwájú ń dára gan-an, tó ń dín àwọn ewu fún àtọ̀gbẹ type 2, àìsàn ọkàn àti ẹ̀jẹ̀, àti àwọn jẹjẹrẹ kan kù.
Ipa Àyíká àti Àdúgbò
Nígbà tí ẹ bá yan àwọn ìyípadà ìgbésí ayé tó ń ṣètìlẹ́yìn fún họ́mọ̀nù, àwọn àǹfààní ń tàn jáde. Yíyan àwọn ọjà nǹkan oṣù tí a lè tún lò ń dín ìdọ̀tí pilásítìkì kù ní àwọn ibi ìdọ̀tí Nàìjíríà. Obìnrin kọ̀ọ̀kan tó ń lo pádì tí a lè tún lò ń dènà nǹkan bí pádì 120-150 tí a ń jù nù láti wọ inú ìdọ̀tí lọ́dọọdún.
Àwọn ìlọsíwájú ìlera yín ń jẹ́ kí ẹ kópa dáadáa sí i fún ẹbí àti àdúgbò. Pípín ìmọ̀ nípa ìlera họ́mọ̀nù ń fọ́ ìdákẹ́jẹ́ẹ́ àti ẹ̀gàn, tó ń ran àwọn obìnrin mìíràn lọ́wọ́ láti ní ìgboyà láti yanjú àwọn àmì wọn.
Àwọn Àníyàn Tó Wọ́pọ̀ Nípa Ìtọ́jú Ìlera Họ́mọ̀nù
Ọ̀pọ̀ obìnrin Nàìjíríà ń lọ́ra láti wá ìrànwọ́ nítorí àníyàn nípa owó, àwọn ìtumọ̀ àṣà, tàbí àwọn ọ̀nà ìtọ́jú. Dídáhùn àwọn àníyàn wọ̀nyí ń ràn yín lọ́wọ́ láti ṣe àwọn ìpinnu tó nírìírí.
"Àwọn Ìṣòro Họ́mọ̀nù Túmọ̀ Sí Pé Èmi Kò Lè Bímọ"
Ẹ̀rù yìí ń dá ọ̀pọ̀ ọ̀dọ́bìnrin Nàìjíríà dúró láti wá àyẹ̀wò. Òtítọ́ ní ìrètí jù. Bí àìdọ́gba họ́mọ̀nù tí a kò tọ́jú ṣe lè kan agbára ìbímọ, ìtọ́jú tó yẹ sábà máa ń mú jíjáde ẹyin déédé padà. Àwọn ipò bí PCOS àti àwọn àìsàn thyroid ń dáhùn dáadáa sí ìtọ́jú, pẹ̀lú ọ̀pọ̀ obìnrin tó ń lóyún ní àṣeyọrí lẹ́yìn náà.
Dókítà Ngozi Akinwande, onímọ̀ agbára ìbímọ ní Port Harcourt, sọ pé nǹkan bí 60% àwọn ọ̀ràn agbára ìbímọ tó ń tọ́jú ní í ṣe pẹ̀lú àwọn àìdọ́gba họ́mọ̀nù tó dáhùn sí àwọn ìyípadà ìgbésí ayé àti oògùn. Àyẹ̀wò ní kùtùkùtù ń pa agbára ìbímọ mọ́ ní tòótọ́. Kódà àwọn obìnrin tó ní àwọn ipò họ́mọ̀nù dídíjú ní ọ̀pọ̀ ọ̀nà sí jíjẹ́ ìyá nípasẹ̀ àwọn ìlọsíwájú ìṣègùn.
"Ìtọ́jú Gbówó Lórí Jù fún Mi"
Àwọn àníyàn owó ń fi àwọn ìdíwọ́ gidi hàn. Ṣùgbọ́n àwọn ìlọsíwájú pàtàkì sábà máa ń wá láti àwọn ìdásí tó rọrùn ní owó. Àwọn àtúnṣe ìgbésí ayé ń ná kékeré tàbí kò ná nǹkankan. Owó ìgbìmọ̀ràn ní àwọn ilé ìtọ́jú ìlera ìjọba sábà máa ń wà láti ₦1,000-3,000. Àwọn àyẹ̀wò họ́mọ̀nù pàtàkì ní àwọn ilé ìwòsàn ìpínlẹ̀ ń ná ₦5,000-15,000, tó kéré gan-an ju àwọn ilé ìtọ́jú aládàáni lọ.
Ẹ fi àwọn owó wọ̀nyí wé gbígbé pẹ̀lú àwọn àmì. Ìnáwó oṣooṣù lórí àwọn oògùn ìrora àti àwọn pádì tí a ń jù nù sábà máa ń kọjá owó ìtọ́jú. Obìnrin kan ní Kaduna ṣírò pé òun ń ná ₦4,500 lóṣooṣù lórí àwọn oògùn ìrora àti àwọn pádì. Lẹ́yìn àyẹ̀wò àti ìtọ́jú tó ná ₦12,000 ní ìbẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú ₦2,000 oògùn lóṣooṣù, àwọn àmì rẹ̀ dára sí i, ó sì fi owó pamọ́ lápapọ̀.
"Àwọn Ènìyàn Yóò Sọ Pé A Ti Bú Mi Tàbí Ìkọlù Ẹ̀mí Ni"
Àwọn ìgbàgbọ́ àṣà tó ń fi àwọn ìṣòro ìlera obìnrin kún àwọn ìdí ẹ̀mí ń ṣẹ̀dá àwọn ìdíwọ́ gidi. Ẹ lè bọ̀wọ̀ fún àwọn ìgbàgbọ́ ẹ̀mí yín nígbà tí ẹ ń wá ìtọ́jú ìṣègùn. Àwọn ọ̀nà wọ̀nyí kò ta ko ara wọn. Àdúrà ń fúnni ní ìtùnú àti agbára, nígbà tí ìtọ́jú ìṣègùn ń yanjú àwọn ìdí ara.
Ẹ ronú pé Ọlọ́run ń ṣiṣẹ́ nípasẹ̀ ọ̀pọ̀ ọ̀nà, pẹ̀lú àwọn òṣìṣẹ́ ìlera tí a kọ́. Wíwá ìtọ́jú fi ọgbọ́n àti ìtọ́jú ara yín hàn. Tí ìfúnpá ẹbí bá ṣẹ̀dá àwọn ìdíwọ́, ẹ bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú àwọn ènìyàn tí ẹ gbẹ́kẹ̀lé tó ń ṣe ìdọ́gba ọ̀wọ̀ àṣà àti ìmọ̀ ìlera.
Ìdí Tí Sana Pads Fi Ń Ṣètìlẹ́yìn fún Ìlera Họ́mọ̀nù Àwọn Obìnrin
Ní Sana Pads, a mọ̀ pé ìlera nǹkan oṣù so mọ́ àlàáfíà họ́mọ̀nù lápapọ̀ tààrà. Iṣẹ́ wa kọjá pípèsè àwọn pádì nǹkan oṣù tí a lè tún lò tó dára sí ṣíṣètìlẹ́yìn fún ìlera àwọn obìnrin tó péye káàkiri Nàìjíríà.
A ti ṣètìlẹ́yìn fún ju 10,000 obìnrin tààrà, a sì ti pín ju 30,000 pádì sí àwọn ilé-ìwé, àwọn NGO, àti àwọn àdúgbò káàkiri Nàìjíríà. Àwọn pádì wa tí a ṣe ní àdúgbò ní àwọn àǹfààní pàtó fún ìlera họ́mọ̀nù àwọn obìnrin Nàìjíríà. A ṣe àwọn ọjà fún ojú ọjọ́ wa, tó ń lóye àwọn ìpèníjà ooru, ọ̀rinrin, àti rírí omi díẹ̀. Àwọn pádì wa kò ní àwọn kẹ́míkà líle tàbí òórùn dídùn àtọwọ́dá tí a rí nínú àwọn ọjà tí a ń jù nù kan tó lè ṣiṣẹ́ bí àwọn olùdarúdàpọ̀ endocrine.
Ìfowópamọ́ láti yíyípadà sí àwọn pádì tí a lè tún lò – tó ń jẹ́ 60-75% ní ìpíndọ́gba ní ìfiwéra pẹ̀lú èyí tí a ń jù nù – ń ran àwọn obìnrin lọ́wọ́ láti rà àwọn ohun pàtàkì ìlera mìíràn. Owó tí a ti ná tẹ́lẹ̀ lórí èyí tí a ń jù nù lè lọ sí oúnjẹ aṣaralóore, àwọn ìgbìmọ̀ràn ìṣègùn, tàbí àwọn àfikún ìlera tó ń ṣètìlẹ́yìn fún ìdọ́gba họ́mọ̀nù.
Gbígbé Àwọn Ìgbésẹ̀ Àkọ́kọ́ Sí Ìdọ́gba Họ́mọ̀nù
Ẹ kò nílò láti nímọ̀lára pé àìdọ́gba họ́mọ̀nù pọ̀ jù fún yín. Àwọn ìgbésẹ̀ kékeré, tí kì í yẹ̀ ń ṣẹ̀dá àwọn ìlọsíwájú tó nítumọ̀ lórí àkókò.
Fún Àwọn Obìnrin Ẹnìkọ̀ọ̀kan
Ẹ bẹ̀rẹ̀ nípa títọpa àwọn àmì yín àti ìgbà nǹkan oṣù yín. Ẹ lo ìwé àkọsílẹ̀ rírọrùn tàbí app fóònù láti kọ àwọn ọjọ́ nǹkan oṣù, agbára ẹ̀jẹ̀, àti àwọn àmì. Ìwífún yìí ń ràn yín lọ́wọ́ láti mọ àwọn ìlànà, ó sì ń pèsè dátà tó ṣeyebíye tí ẹ bá wá ìtọ́jú ìṣègùn.
Ẹ yan apá ìgbésí ayé kan láti mú dára sí i lóṣù yìí. Bóyá ẹ ó gbájúmọ́ oorun tàbí ẹ ó tún àwọn àṣà oúnjẹ àárọ̀ ṣe. Àwọn àtúnṣe kékeré tó lè wà pẹ́ ń ṣiṣẹ́ dáadáa ju àwọn ìyípadà gbígbóná. Ẹ ronú nípa yíyípadà sí àwọn ọjà nǹkan oṣù tí a lè tún lò tó ń ṣètìlẹ́yìn fún ìlera họ́mọ̀nù. Starter Kit wa ní Premium Pads mẹ́ta pẹ̀lú àpò ìtọ́jú. Premium Pads ní ìpele kan tí kì í jò àti ìpele mẹ́ta tó ń gba omi fún ẹ̀jẹ̀ déédé. Fún ẹ̀jẹ̀ tó fúyẹ́, No Wahala Pads ń ṣiṣẹ́ dáadáa. Àwọn ọjọ́ ẹ̀jẹ̀ púpọ̀ nílò Maxi Pads wa pẹ̀lú ìpele márùn-ún tó ń gba omi.
Ẹ ṣètò àyẹ̀wò ìlera pàtàkì tí ẹ kò bá ti ní ọ̀kan láìpẹ́. Ẹ mẹ́nu kan gbogbo àwọn àmì yín, kódà àwọn tó dàbí pé kò jẹ mọ́ ara wọn. Ẹ sopọ̀ pẹ̀lú àwọn obìnrin mìíràn fún ìrànwọ́ àti ìwífún nípasẹ̀ àwọn ẹgbẹ́ ṣọ́ọ̀ṣì, ọ̀rẹ́ ibi iṣẹ́, tàbí àwọn àdúgbò orí íńtánẹ́ẹ̀tì.
Fún Àwọn Àjọ àti Àwọn Olórí Àdúgbò
Àwọn ilé-ìwé, àwọn NGO, àti àwọn àjọ ìlera lè ṣẹ̀dá ipa pàtàkì nípa yíyanjú ìlera họ́mọ̀nù àwọn obìnrin lọ́nà ìgbékalẹ̀. Ẹ bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú ẹ̀kọ́, pípèsè ìwífún tó péye nípa àwọn họ́mọ̀nù àti ìlera nǹkan oṣù. Ẹ ṣe àwọn ètò ìlera nǹkan oṣù tó ń dín àwọn ìdíwọ́ owó kù. Sana Pads ń pèsè pádì fún àwọn ilé-ìwé, àwọn NGO àti àwọn ètò àdúgbò ní ìwọ̀n kankan ní iye owó kan náà fún àpò kọ̀ọ̀kan.
Ẹ ṣẹ̀dá àwọn ọ̀nà ìtọ́kasí tó ń so àwọn obìnrin pọ̀ mọ́ àwọn iṣẹ́ ìlera tó rọrùn ní owó. Ẹ bá àwọn ibi ìlera ìjọba tàbí àwọn ilé ìwòsàn alágbèéká ṣiṣẹ́ pọ̀ láti pèsè àyẹ̀wò àti ìtọ́jú pàtàkì. A gba àwọn ìbáṣepọ̀ pẹ̀lú àwọn àjọ tó ń pín ìpinnu wa sí ìlera àti iyì àwọn obìnrin.
Ìparí
Àìdọ́gba họ́mọ̀nù ń kan ọ̀pọ̀ mílíọ̀nù obìnrin Nàìjíríà ṣùgbọ́n kò yẹ kí ó darí ìgbésí ayé yín. Òye bí àwọn họ́mọ̀nù ṣe ń ṣiṣẹ́ ń ràn yín lọ́wọ́ láti mọ àwọn àìdọ́gba ní kùtùkùtù. Àwọn ìyípadà ìgbésí ayé rírọrùn nípa oúnjẹ, ìrìn, oorun, àti ìṣàkóso másùn ń ṣẹ̀dá àwọn ìlọsíwájú alágbára. Ìtọ́jú ìṣègùn nígbà tí a bá nílò rẹ̀ ń yanjú àwọn ọ̀ràn kí wọ́n tó ṣẹ̀dá àwọn ìṣòro tó burú.
Ẹ yẹ láti nímọ̀lára dáadáa nínú ara yín ní gbogbo ìgbà nǹkan oṣù yín. Ẹ bẹ̀rẹ̀ kékeré lónìí pẹ̀lú ìyípadà kan tó ń ṣètìlẹ́yìn fún ìdọ́gba họ́mọ̀nù. Ẹ tọpa ìgbà nǹkan oṣù yín, ẹ mú oúnjẹ kan dára lójoojúmọ́, tàbí ẹ ṣètò àyẹ̀wò ìlera tí ẹ ti sún síwájú. Ẹ ronú nípa yíyípadà sí àwọn pádì tí a lè tún lò tó ṣe àǹfààní fún họ́mọ̀nù tó ń sìn ìlera yín nígbà tó ń fi owó pamọ́.
Àwọn ìpèníjà ìlera obìnrin nílò àwọn ọ̀nà ìyanjú ìlera obìnrin tó fìdí múlẹ̀ nínú òtítọ́ wa, ojú ọjọ́ wa, àti àwọn àdúgbò wa. Ẹ kọ́ sí i nípa ṣíṣètìlẹ́yìn fún ìlera àwọn obìnrin ní Áfíríkà nípasẹ̀ àwọn ohun èlò kíkún wa àti àwọn ọ̀nà tí a ti fi ẹ̀rí hàn láti fòpin sí ìṣòro owó nǹkan oṣù nígbà tí a ń mú àlàáfíà lápapọ̀ dára fún àwọn obìnrin Nàìjíríà.
Ẹ máa kà síwájú nínú Ìlera Àwọn Obìnrin ní Áfíríkà
Àwọn ìbéèrè tí a máa ń béèrè
Kí ló dé tí ó fi yẹ kí n yan Sana Pads dípò pádì tí a ń jù nù lẹ́yìn lílò?
A fi ohun èlò tó dára, tí a lè tún lò ṣe Sana Pads. Ó jẹ́ yíyàn tó wà pẹ́ títí, tí kò sì ba àyíká jẹ́ dípò àwọn ohun ìmọ́tótó nǹkan oṣù tí a ń jù nù. Wọ́n rọ̀ lára awọ ara yín, wọ́n gba omi dáadáa, wọ́n sì ń fi owó pamọ́ ní àsìkò pípẹ́. Tí ẹ bá yan Sana Pads, ẹ ń ṣèrànwọ́ láti dín ìdọ̀tí pilásítìkì kù, ẹ sì ń gbádùn ìtura àti ìgbẹ́kẹ̀lé ní gbogbo ìgbà nǹkan oṣù yín.
Báwo ni mo ṣe lè lo Sana Pad pẹ́ tó kí n tó fọ̀ ọ́?
Sana Pad ń fún yín ní ìtura àti ààbò fún wákàtí 4 sí 8, ó sì ń yàtọ̀ gẹ́gẹ́ bí ìwọ̀n ẹ̀jẹ̀ yín. Fún ìmọ́tótó, ẹ máa pààrọ̀ rẹ̀ ní wákàtí 4 sí 6 gbogbo - kí ẹ máa pààrọ̀ rẹ̀ nígbà tó pọ̀ jù ní àwọn ọjọ́ tí ẹ̀jẹ̀ pọ̀. Lẹ́yìn lílò kọ̀ọ̀kan, ẹ fi omi tútù ṣàn án, kí ẹ sì fi ọṣẹ fọ̀ ọ́. Tí ẹ bá tọ́jú rẹ̀ dáadáa, pádì kọ̀ọ̀kan á wà fún ọdún 2 sí 3.
Ṣé Sana Pads dára fún awọ ara tó ní ìmọ̀lára?
Bẹ́ẹ̀ ni, a fi àwọn ohun èlò tó rọ̀, tó ń jẹ́ kí afẹ́fẹ́ wọlé, tí kì í fa àlérè ṣe Sana Pads, kí wọ́n lè rọ̀ lára awọ ara yín. Wọn kò ní àwọn kẹ́míkà àti májèlé tó ń pani lára tí a sábà máa ń rí nínú àwọn pádì tí a ń jù nù, èyí sì mú wọn jẹ́ yíyàn tó dára fún àwọn tó ní awọ ara tó ní ìmọ̀lára tàbí àlérè.
Báwo ni mo ṣe lè fọ̀ kí n sì tọ́jú Sana Pads mi?
Ẹ fi omi tútù ṣàn pádì yín lójúkan - omi gbígbóná ń mú àbààwọ́n ẹ̀jẹ̀ dúró. Lẹ́yìn náà ẹ fi ọṣẹ tí kò le fọ̀ ọ́, pẹ̀lú ọwọ́ tàbí nínú ẹ̀rọ, kí ẹ sì fi omi ṣàn án títí omi á fi mọ́. Ẹ gbẹ ẹ́ pátápátá nínú oòrùn tààrà, èyí tó tún ń pa kòkòrò àìrí. Ẹ jọ̀ọ́, ẹ yẹra fún ẹ̀rọ gbígbẹ aṣọ, bleach àti omi ìrọ̀ aṣọ: wọ́n ń ba àwọn ìpele tó ń gba omi jẹ́. Tí a bá tọ́jú rẹ̀ báyìí, Sana Pad á wà fún ọdún 2 sí 3.
Ṣé iye owó ń yípadà fún àwọn ìbéèrè tó pọ̀?
Rárá. Ọjà kọ̀ọ̀kan ní iye owó kan ṣoṣo fún àpò kọ̀ọ̀kan, láìka iye àpò tí ẹ bá pàṣẹ sí. Ẹ lè ṣe ìṣirò àpapọ̀ yín pẹ̀lú ẹ̀rọ ìṣirò iye owó wa. Fún àwọn ìbéèrè ńlá, ẹ fi ìfiránṣẹ́ tààrà ránṣẹ́ sí wa, a ó sì jẹ́rìí iye owó ìfiránṣẹ́ pẹ̀lú yín kí ẹ tó sanwó.
Ẹ̀rí àwọn oníbàárà
Ẹ wo ohun tí àwọn oníbàárà wa ń sọ nípa àwọn ọjà wa.
Àwọn obìnrin kárí ayé ń ra Sana

“Sana Pad dára gan-an, ó ń jẹ́ kí ara tù ẹ́, kí o sì ní òmìnira, mo fẹ́ràn àwọn pádì yìí, àwọn ló dára jù lọ!”

“Mo ti gbìyànjú oríṣiríṣi pádì tí a lè fọ̀ tí a sì tún lò, ṣùgbọ́n Sana yàtọ̀ fún dídára rẹ̀ tó ga, ìtùnú, àti bí ó ṣe ń pẹ́. A ṣe é pẹ̀lú ìrònú, ohun èlò rẹ̀ sì rọ̀ lára awọ mi. Yíyí padà sí Sana kò dín ipa mi lórí àyíká kù nìkan, ó tún ti dín ìnáwó mi kù lọ́jọ́ iwájú. Mo dúpẹ́ fún ojútùú tó ń pẹ́ yìí!”

“Ní àkọ́kọ́, ara mi kò gbà á láti lo pádì tí a lè fọ̀, mo pinnu láti gbìyànjú rẹ̀, sí ìyàlẹ́nu mi gidigidi, ara tù mí gan-an, ó sì rọrùn láti fọ̀, o tilẹ̀ lè máa ṣe iṣẹ́ ojoojúmọ́ rẹ láìbẹ̀rù pé ẹ̀jẹ̀ yóò ta sí aṣọ rẹ ní gbangba. Mo fẹ́ kí SANA PADS kú iṣẹ́ gidigidi!!”

“Mo fẹ́ràn pádì Sana tí a lè fọ̀ tí a sì tún lò gan-an! Wọ́n ń jẹ́ kí ara tù mí, kí ọkàn mi sì balẹ̀ nígbà nǹkan oṣù mi. Bákan náà, wọ́n ti dín owó àti wàhálà rírà pádì ìlò-ẹ̀ẹ̀kan lóṣooṣù kù gan-an. Mo kí Sana fún ṣíṣe irú ọjà àgbàyanu yìí – mo jẹ́ olùfẹ́ yín títí láé!”

“Rírà pádì ìlò-ẹ̀ẹ̀kan lóṣooṣù ń náni lówó gan-an, nítorí náà mo pinnu láti gbìyànjú Sana Pads. Ó yà mí lẹ́nu bí wọ́n ṣe rọ̀ tó, wọ́n sì ń ṣiṣẹ́ dáadáa fún àwọn ọjọ́ gígùn ní yunifásítì. Fífọ̀ wọ́n rọrùn, èmi kò sì tí ì ra pádì tuntun fún ọ̀pọ̀ oṣù, èyí sì ti dín ìnáwó mi kù. Mo tún fẹ́ràn pé wọ́n dára fún àyíká jù. Inú mi dùn láti ní àṣàyàn tí owó rẹ̀ ṣeé san, tí ó sì tún dára fún àyíká.”

“Mo ti gbìyànjú oríṣiríṣi pádì láti ọ̀pọ̀ ọdún wá, ṣùgbọ́n Sana pads yàtọ̀ ní tòótọ́. Láti ìgbà àkọ́kọ́ tí mo lò ó, mo rí ìyàtọ̀ — ó rọ̀ lára, ó ń fa omi gan-an, ara sì ń tù mí lọ́pọ̀lọpọ̀. Kódà ní àwọn ọjọ́ tí ìṣàn mi pọ̀ jù, Sana pads dúró dáadáa. Ohun tí mo tún fẹ́ràn ni pé afẹ́fẹ́ ń gba inú ohun èlò rẹ̀ kọjá, kò sì ní ìṣòro fún awọ ara. Tí ẹ bá ń wá pádì tí ó ní ìtùnú, ìgbẹ́kẹ̀lé, àti dídára pọ̀, mo gbà yín níyànjú gidigidi láti gbìyànjú Sana pads.”
Àkókò tó láti kópa
Ẹ kàn sí wa
Margaret Ochegbudu
Olùṣàkóso Iṣẹ́ Ajé









