Ìgbà Tí Ó Yẹ Kí Ẹ Rí Dókítà Nípa Ìṣòro Nǹkan Oṣù ní Nàìjíríà

Ọ̀pọ̀ obìnrin ń ní àìtura ní nǹkan oṣù wọn, ṣùgbọ́n àwọn àmì kan ń fi hàn pé ẹ yẹ kí ẹ kàn sí oníṣẹ́ ìlera. Mímọ ìyàtọ̀ láàrín ìpèníjà nǹkan oṣù déédé àti àwọn àníyàn ìṣègùn lè dáàbò bo ìlera àti agbára ìbímọ yín.

Àwọn Kókó Pàtàkì:

• Nǹkan oṣù déédé ń wà fún ọjọ́ 3-7 pẹ̀lú ọjọ́ 21-35 láàrín àwọn ìyípo, bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé àwọn ìyàtọ̀ ń ṣẹlẹ̀ ní àdánidá ní ọ̀pọ̀ obìnrin.
  
  
• Ẹ̀jẹ̀ púpọ̀ tí ó ń rẹ pádì ní wákàtí kọ̀ọ̀kan fún ọ̀pọ̀ wákàtí nílò àyẹ̀wò ìṣègùn àti àwọn ìdánwò lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀.
  
  
• Ìrora líle tí ó ń dènà àwọn iṣẹ́ ojoojúmọ́ tàbí tí kò gba oògùn tí a lè rà láìsí àṣẹ dókítà lè fi àwọn àìsàn tó wà nísàlẹ̀ hàn bí endometriosis.
  
  
• Àwọn nǹkan oṣù tí ó yípadà gidigidi lójijì ní ìṣàn, gígùn tàbí ìwọ̀n ìrora yẹ fún ìṣàyẹ̀wò ọ̀jọ̀gbọ́n láàrín ìyípo 1-2.
  
  
• Ní Nàìjíríà, ìtọ́jú gáínẹ́kọ́lọ́jì wà ní àwọn ilé ìwòsàn ẹ̀kọ́ ní Lagos, Abuja, Kano ní ₦5,000-₦15,000 fún ìbẹ̀wò kan.
  
  
• Ṣíṣàwárí ìṣòro nǹkan oṣù ní kùtùkùtù ń dènà àwọn ìṣòro bíi àìtó ẹ̀jẹ̀ (anemia), àìlèbímọ àti ìtẹ̀síwájú àwọn àìsàn tí a lè tọ́jú bí fibroid.
  
  
• Ọ̀pọ̀ àìtòtẹ̀léra nǹkan oṣù ní ìdí tí a lè tọ́jú, wíwá ìrànlọ́wọ́ sì jẹ́ àmì agbára, kì í ṣe àìlera tàbí ẹ̀dùn ọkàn.

Ẹ jẹ́ kí á ṣàwárí àwọn àmì tí ó nílò àfiyèsí ìṣègùn gan-an àti bí ẹ ṣe lè jà fún ìlera nǹkan oṣù yín.

Blessing jókòó nínú kíláàsì rẹ̀ ní Port Harcourt, ó ń wo aago. Ìṣẹ́jú ọgbọ̀n sí ìsinmi. Fún oṣù kẹta tẹ̀léra, nǹkan oṣù rẹ̀ dé bí ìkún omi, tí ó ń rẹ àwọn ìpele ààbò láàrín wákàtí. Àwọn ọ̀rẹ́ rẹ̀ sọ pé nǹkan oṣù yẹ kí ó máa ro ni. Ìyá rẹ̀ sọ pé àwọn obìnrin kàn gbọ́dọ̀ faradà á. Ṣùgbọ́n bí Blessing ṣe dìde láti kúrò ní kíláàsì tí ó sì nímọ̀lára ooru tí ń tànká sísàlẹ̀ ẹsẹ̀ rẹ̀, ó ṣe kàyéfì: ṣé èyí jẹ́ déédé? Ìgbà wo ni “nǹkan oṣù tí kò dára” di nǹkan tó le jù?

Tí ẹ bá ti bi ara yín ní ìbéèrè yìí, kì í ṣe ẹ nìkan ni. Káàkiri Nàìjíríà, ọ̀pọ̀ mílíọ̀nù obìnrin ń jìyà ní ìdákẹ́jẹ́ẹ́, wọn kò mọ̀ bóyá àwọn àmì nǹkan oṣù wọn jẹ́ ìyàtọ̀ déédé tàbí àwọn àmì ìkìlọ̀ tí ó nílò àfiyèsí ìṣègùn. Àwọn ohun ìkọ̀ àṣà ń mú kí ó ṣòro láti sọ̀rọ̀ ní gbangba nípa ìlera nǹkan oṣù. Ṣùgbọ́n nǹkan oṣù yín jẹ́ àmì pàtàkì ìlera ara yín lápapọ̀, mímọ ìgbà tí nǹkan bá ṣẹ̀ ní tòótọ́ sì lè dènà àwọn ìṣòro tó le.

Ìyípo nǹkan oṣù yín yàtọ̀ bí ẹ ṣe yàtọ̀, ṣùgbọ́n àwọn ọ̀jọ̀gbọ́n ìṣègùn ń lo àwọn ìtọ́sọ́nà kan láti ṣe ìyàtọ̀ láàrín ìyàtọ̀ déédé àti àwọn àmì tí ó nílò ìwádìí.

Ìyípo nǹkan oṣù déédé wà láti ọjọ́ 21 sí 35 láti ọjọ́ àkọ́kọ́ nǹkan oṣù kan sí ọjọ́ àkọ́kọ́ ti èyí tó kàn. Ẹ̀jẹ̀ náà fúnra rẹ̀ sábà máa ń wà láàrín ọjọ́ 3 àti 7. Ní àkókò yìí, ẹ lè pàdánù ẹ̀jẹ̀ láti ṣíbí tábìlì 2 sí 3, bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé ó sábà máa ń dàbí pé ó pọ̀ jù nítorí ó dàpọ̀ mọ́ àwọn omi ara mìíràn. Ohun tó ṣe pàtàkì jù ni ohun tó jẹ́ déédé fún yín, kì í ṣe ohun tó jẹ́ déédé fún arábìnrin yín, ọ̀rẹ́ yín tàbí ìyá yín.

Ẹ̀jẹ̀ nǹkan oṣù púpọ̀ túmọ̀ sí rírẹ pádì kan tàbí jù bẹ́ẹ̀ lọ ní wákàtí kọ̀ọ̀kan fún ọ̀pọ̀ wákàtí tẹ̀léra. Tí ẹ bá ń pààrọ̀ pádì tí a lè tún lò tí ó ti rẹ̀ pátápátá ní wákàtí kọ̀ọ̀kan fún wákàtí mẹ́ta tàbí jù bẹ́ẹ̀ lọ, ẹ̀jẹ̀ púpọ̀ ni. Àmì mìíràn ni jíjáde ẹ̀jẹ̀ dídì tó tóbi ju owó ₦50 lọ (ní ìwọ̀n 2.5 cm) tàbí ẹ̀jẹ̀ tí ó ń wà fún ju ọjọ́ 7 lọ.

Ẹ̀jẹ̀ ní ìwọ̀n yìí lè yọrí sí àìtó ẹ̀jẹ̀ (anemia), àìsàn tí ẹ̀jẹ̀ yín kò ti gbé afẹ́fẹ́ oxygen tó tó lọ sí ara yín. Ẹ lè rẹ̀ yín nígbà gbogbo, orí lè yí yín nígbà tí ẹ bá dìde, ẹ lè ní ìṣòro mímí, tàbí kí ẹ kíyèsí pé awọ ara yín funfun ju bó ṣe wà lọ. Àwọn obìnrin ní Nàìjíríà sábà máa ń kọ àwọn àmì wọ̀nyí sílẹ̀ bí “wàhálà lásán” tàbí “àárẹ̀ déédé,” ṣùgbọ́n àìtó ẹ̀jẹ̀ láti inú nǹkan oṣù púpọ̀ ṣeé tọ́jú, a kò sì gbọ́dọ̀ gbàgbé rẹ̀ láé.

Ìrora líle jẹ́ àmì ìkìlọ̀ pàtàkì mìíràn. Ìrora nǹkan oṣù ń ṣẹlẹ̀ nígbà tí ilé-ọmọ yín bá ń fún pọ̀ láti ta ìpele rẹ̀ nù. Ìrora fífúyẹ́ sí déédé jẹ́ déédé. Ṣùgbọ́n ìrora tí ó ń mú yín bì, tí ó ń dènà yín láti lọ sí ilé-ìwé tàbí iṣẹ́, tí kò gba ibuprofen tàbí paracetamol, tàbí tí ó ń tànká sí ẹ̀yìn ìsàlẹ̀ àti ẹsẹ̀ yín nílò ìwádìí ìṣègùn.

Àwọn nǹkan oṣù tí kò tòtẹ̀léra lè fi àìdọ́gba họ́mónù, ìṣòro thyroid tàbí polycystic ovary syndrome hàn. Tí ìyípo yín bá di aláìṣeéṣẹ́tẹ́lẹ̀ lójijì lẹ́yìn ọdún tí ó ti ń tòtẹ̀léra, tàbí tí ẹ bá ń lo ju ọjọ́ 35 láàrín àwọn nǹkan oṣù ní ìgbà púpọ̀, ẹ kàn sí dókítà. Pípàdánù nǹkan oṣù mẹ́ta tàbí jù bẹ́ẹ̀ lọ tẹ̀léra (nígbà tí ẹ kò bá lóyún tàbí tí ẹ kò ń fún ọmọ lọ́mú) tún nílò àyẹ̀wò.

Ẹ̀jẹ̀ láàrín àwọn nǹkan oṣù tàbí lẹ́yìn ìbálòpọ̀ gbọ́dọ̀ jẹ́ ṣíṣàyẹ̀wò láti ọwọ́ oníṣẹ́ ìlera nígbà gbogbo. Bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé nígbà míràn ìṣòro kékeré bí ìbínú ọ̀run ilé-ọmọ ló ń fà á, ó tún lè fi àwọn àkóràn tàbí àwọn àìsàn tó le jù hàn tí a lè tọ́jú jù nígbà tí a bá rí wọn ní kùtùkùtù.

Fún àwọn ọ̀dọ́bìnrin ní Nàìjíríà, ó jẹ́ déédé kí nǹkan oṣù má tòtẹ̀léra fún ọdún 1-2 àkọ́kọ́ lẹ́yìn tí ó bẹ̀rẹ̀. Ṣùgbọ́n tí ẹ bá jẹ́ ọmọ ọdún 16 tàbí jù bẹ́ẹ̀ lọ tí ẹ kò sì tíì bẹ̀rẹ̀ nǹkan oṣù, tàbí tí àwọn nǹkan oṣù yín bá ṣì jẹ́ aláìṣeéṣẹ́tẹ́lẹ̀ gidigidi ọdún mẹ́ta lẹ́yìn tí ó bẹ̀rẹ̀, àyẹ̀wò ìṣègùn bá a mu.

Mímọ àwọn àmì tí ó nílò ìtọ́jú lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀ ní ìfiwéra pẹ̀lú ìpàdé tí a ṣètò ń ràn yín lọ́wọ́ láti dáhùn bó ṣe yẹ nígbà tí àwọn ìṣòro nǹkan oṣù bá yọjú.

Tí ẹ bá ń rẹ pádì ní ìṣẹ́jú 30 kọ̀ọ̀kan fún wákàtí méjì tàbí jù bẹ́ẹ̀ lọ, a kà èyí sí ẹ̀jẹ̀ ṣíṣàn kọjá ààlà (hemorrhaging). Ẹ lọ sí ilé ìwòsàn tó súnmọ́ yín jù lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀. Àwọn ilé ìwòsàn ẹ̀kọ́ ní Lagos (LUTH), Abuja (National Hospital), Kano (AKTH), àti àwọn olú ìlú ìpínlẹ̀ mìíràn ní àwọn iṣẹ́ gáínẹ́kọ́lọ́jì pàjáwìrì tí ó wà fún wákàtí 24.

Ìrora ìbàdí líle, lójijì, pàápàá tí ó bá wà pẹ̀lú ibà, orí yíyí tàbí dídákú, lè fi ìfọ́ kísítì ovary, oyún níta ilé-ọmọ (ectopic pregnancy) tàbí àkóràn tó le hàn. Àwọn ipò wọ̀nyí lè pa ènìyàn láìsí ìtọ́jú kíákíá. Ẹ má ṣe dúró títí di òwúrọ̀, ẹ má sì rò pé yóò kọjá.

Àwọn nǹkan oṣù tí ó di púpọ̀ gidigidi lójijì ju ìpele déédé yín lọ, tí ó ń rẹ ààbò yín déédé ní ìdajì àkókò tí ó máa ń gbà tẹ́lẹ̀, ń béèrè ìpàdé láàrín ọjọ́ díẹ̀ sí ọ̀sẹ̀ kan.

Ibà ní nǹkan oṣù yín, pàápàá tí ó bá wà pẹ̀lú ẹ̀jẹ̀ púpọ̀ gan-an tàbí ìtújáde olóòórùn burúkú, lè fi àkóràn hàn. Àkóràn ìbàdí (pelvic inflammatory disease), tí a bá rí i ní kùtùkùtù, ń dáhùn dáadáa sí oògùn apakòkòrò. Tí a kò bá tọ́jú rẹ̀, ó lè fa àwọn ìṣòro tó le pẹ̀lú àìlèbímọ.

Àwọn nǹkan oṣù tí ó ń wà fún ju ọjọ́ 7 lọ nígbà gbogbo, àwọn ìyípo tí ó kúrú ju ọjọ́ 21 lọ tàbí gígùn ju ọjọ́ 35 lọ, tàbí àwọn àmì tí ó ń dá ìgbésí ayé yín lọ́wọ́ ṣùgbọ́n tí kò le, gbogbo wọn yẹ fún àyẹ̀wò ọ̀jọ̀gbọ́n láàrín oṣù kan tàbí méjì.

Àwọn àmì ṣáájú nǹkan oṣù tí ó ń kan ìṣesí, oorun tàbí iṣẹ́ ojoojúmọ́ yín gidigidi lè fi premenstrual dysphoric disorder hàn, àìsàn tí a lè tọ́jú. Tí ẹ bá ní ìbànújẹ́ líle, àníyàn tàbí ìyípadà ìṣesí ní ọ̀sẹ̀ ṣáájú nǹkan oṣù yín tí ó sì parẹ́ nígbà tí ẹ̀jẹ̀ bá bẹ̀rẹ̀, ẹ jíròrò ìṣesí yìí pẹ̀lú oníṣẹ́ ìlera.

Mímọ ohun tí ó lè máa fa àwọn ìṣòro nǹkan oṣù yín ń ràn yín lọ́wọ́ láti ní ìjíròrò tó wúlò jù pẹ̀lú àwọn oníṣẹ́ ìlera, ó sì ń dín àníyàn nípa ohun àìmọ̀ kù.

Fibroid ilé-ọmọ jẹ́ ìdàgbàsókè tí kì í ṣe jẹjẹrẹ nínú tàbí lórí ilé-ọmọ tí ó ń kan tó 70% àwọn obìnrin ní ọmọ ọdún 50. Àwọn ìwádìí fi hàn pé àwọn obìnrin Áfíríkà ń ní fibroid ní ọjọ́ orí tí ó kéré jù àti pẹ̀lú àwọn àmì tí ó le jù ju àwọn obìnrin ẹ̀yà mìíràn lọ. Ní Nàìjíríà, fibroid jẹ́ ọ̀kan nínú àwọn ohun tó wọ́pọ̀ jù tí ń fa ẹ̀jẹ̀ nǹkan oṣù púpọ̀ àti ìrora ìbàdí.

Fibroid lè mú àwọn nǹkan oṣù pọ̀ sí i, gùn sí i, kí ó sì rora sí i. Ọ̀pọ̀ obìnrin Nàìjíríà ti gbọ́ ìtàn nípa fibroid tí ó nílò yíyọ ilé-ọmọ kúrò, ṣùgbọ́n àwọn àṣàyàn ìtọ́jú púpọ̀ wà lónìí. Ní ìbámu pẹ̀lú ìwọ̀n àti ibi tí fibroid wà, àwọn ìtọ́jú wà láti oògùn láti ṣàkóso àwọn àmì, sí àwọn ìlànà tí ń dín tàbí yọ fibroid kúrò nígbà tí a ń pa ilé-ọmọ mọ́.

Endometriosis ń ṣẹlẹ̀ nígbà tí ara tó jọ ìpele ilé-ọmọ yín bá dàgbà lẹ́yìn ilé-ọmọ, lórí ovary yín, àwọn ọ̀pọ́n fallopian tàbí àwọn ẹ̀yà ìbàdí mìíràn. Àmì pàtàkì ni ìrora nǹkan oṣù líle tí ó ń burú sí i díẹ̀ díẹ̀ lójú ìgbà. Ẹ tún lè ní ìrora nígbà ìbálòpọ̀, ìgbẹ́ tàbí ìtọ̀, pàápàá ní nǹkan oṣù yín.

Endometriosis ń kan ní ìwọ̀n 1 nínú àwọn obìnrin 10 tí wọ́n wà ní ọjọ́ orí ìbímọ káàkiri ayé, ṣùgbọ́n a kì í sábà mọ̀ ọ́n ní Nàìjíríà nítorí a ń kọ àwọn àmì rẹ̀ sílẹ̀ bí “ìrora nǹkan oṣù déédé.” Ẹ má ṣe jẹ́ kí ìretí àṣà ti ìjìyà ní ìdákẹ́jẹ́ẹ́ dá yín dúró láti wá àyẹ̀wò. Endometriosis ṣeé ṣàkóso pẹ̀lú ìtọ́jú tó tọ́, àyẹ̀wò ní kùtùkùtù sì lè ràn án lọ́wọ́ láti pa agbára ìbímọ mọ́.

PCOS ń kan 5-10% àwọn obìnrin ní ọjọ́ orí ìbímọ, a sì mọ̀ ọ́ nípa àwọn nǹkan oṣù tí kò tòtẹ̀léra, họ́mónù androgen tó pọ̀ jù, àti nígbà púpọ̀ àwọn kísítì kéékèèké púpọ̀ lórí ovary. Àwọn obìnrin tí wọ́n ní PCOS lè ní nǹkan oṣù tó kéré ju 8 lọ́dún, tàbí kí wọ́n ní ẹ̀jẹ̀ púpọ̀ gan-an nígbà tí nǹkan oṣù bá dé.

Àwọn àmì mìíràn ni irun tí a kò fẹ́ dàgbà lójú tàbí lára, egbò ojú, ìwúwo pọ̀ sí i (pàápàá ní àyíká ikùn), àti dídúdú awọ ara ní àwọn ìṣẹ́po ara. Ìròyìn rere ni pé PCOS ṣeé ṣàkóso gidigidi nípasẹ̀ àtúnṣe ìgbésí ayé, oògùn, àti nígbà míràn àtúnṣe oúnjẹ.

Ọ̀pọ̀ obìnrin Nàìjíríà ń lọ́ra láti wá ìtọ́jú ìṣègùn fún àwọn ìṣòro nǹkan oṣù, wọ́n ń wò wọ́n bí “ẹrù àwọn obìnrin” tàbí wọ́n ń bẹ̀rù iye owó àti ìṣòro ìlọ sí ibi ìtọ́jú ìlera. Òye àwọn àǹfààní gidi ti àyẹ̀wò ọ̀jọ̀gbọ́n lè ràn yín lọ́wọ́ láti fi ìlera nǹkan oṣù yín sí ipò àkọ́kọ́.

Àwọn ìṣòro nǹkan oṣù sábà máa ń fi àwọn ọ̀ràn ìlera tó wà nísàlẹ̀ hàn tí ó kọjá nǹkan oṣù. Ẹ̀jẹ̀ púpọ̀ lè fa àìtó ẹ̀jẹ̀ tó le, tí ó ń kan ọkàn, iṣẹ́ ọpọlọ àti agbára ara yín lápapọ̀. Títọ́jú ohun tó ń fà á ń dáàbò bo yín lọ́wọ́ àwọn ipa ìlera tí ń tẹ̀lé ara wọn wọ̀nyí.

Àwọn àìsàn tí a kò tọ́jú bí endometriosis tàbí PCOS lè yọrí sí àwọn ìṣòro ìbímọ. Àyẹ̀wò àti ìtọ́jú ní kùtùkùtù fún àwọn àìsàn tí ó ń kan àwọn ẹ̀yà ìbímọ yín ń fún yín ní àǹfààní tó dára jù fún ìbímọ ní ìlera tí ẹ bá yàn láti lóyún lẹ́yìn náà. Àwọn àkóràn tí ó ń fa ẹ̀jẹ̀ tí kò wọ́pọ̀ tàbí nǹkan oṣù onírora lè tànká sí àwọn ẹ̀yà ìbímọ mìíràn tí a kò bá tọ́jú wọn, tí nígbà míràn ń fa ìbàjẹ́ ayérayé.

Ẹ yẹ láti gbé ìgbésí ayé yín ní kíkún ní gbogbo ọjọ́ ìyípo yín, kì í ṣe àwọn ọjọ́ tí ẹ kò bá ní ẹ̀jẹ̀ nìkan. Àwọn obìnrin tí wọ́n ní nǹkan oṣù púpọ̀ tí a kò tọ́jú sábà máa ń ṣètò ìgbésí ayé wọn yí ìyípo wọn ká, wọ́n ń yẹra fún ìrìn àjò, wọ́n ń pàdánù àwọn ayẹyẹ pàtàkì, tàbí wọ́n ń tiraka láti fọkànsí ní ibi iṣẹ́ tàbí ilé-ìwé nígbà nǹkan oṣù.

Ìtọ́jú tó tọ́ fún àwọn ìṣòro nǹkan oṣù lè mú òmìnira yín padà. Ẹ ronú nípa lílọ sí ìgbéyàwó ìbátan yín láìsí àníyàn nípa jíjò. Dídá ìdánwò JAMB yín láìsí ìrora tí ó ń sọ yín di aláìlera. Ìrìn àjò láti bẹ ẹbí wò ní ìletò láìkó ààbọ̀ àpò yín kún fún ohun èlò nǹkan oṣù.

Bí ìtọ́jú ìṣègùn ti nílò ìnáwó ní ìbẹ̀rẹ̀, àwọn ìṣòro nǹkan oṣù tí a kò tọ́jú sábà máa ń ná jù ní ìgbà gígùn. Ẹ ronú nípa iye owó fífi aṣọ àti ibùsùn tí ẹ̀jẹ̀ ti bà rọ́pò ní ìgbà gbogbo. Owó tí a pàdánù láti ìkùnà iṣẹ́ tàbí ilé-ìwé. Owó tí a ná lórí àwọn oògùn tí a lè rà láìsí àṣẹ tí kò wúlò.

Ọ̀pọ̀ àìsàn tí ń fa àwọn ìṣòro nǹkan oṣù ní àwọn àṣàyàn ìtọ́jú tí ó rọrùn ní owó ní Nàìjíríà. Oògùn láti ṣàkóso ẹ̀jẹ̀ púpọ̀ lè ná ₦2,000-₦5,000 lóṣooṣù, tí ó kéré púpọ̀ sí iye owó àwọn ọjọ́ iṣẹ́ tí a pàdánù. Ní àfikún, yíyanjú àwọn ìṣòro nǹkan oṣù ní kùtùkùtù sábà máa ń túmọ̀ sí ìtọ́jú tí ó rọrùn, tí kò sì ná púpọ̀.

Bí wọ́n ti mọ̀ pé wọ́n yẹ kí wọ́n wá ìrànlọ́wọ́, ọ̀pọ̀ obìnrin Nàìjíríà ń falẹ̀ tàbí ń yẹra fún ìtọ́jú ìṣègùn fún àwọn ìṣòro nǹkan oṣù. Ẹ jẹ́ kí á sọ̀rọ̀ lórí àwọn ìdènà tó wọ́pọ̀ jù ní tààrà àti ní òtítọ́.

Iye owó ìtọ́jú ìlera jẹ́ ìdènà gidi fún ọ̀pọ̀ ẹbí Nàìjíríà. Ìbẹ̀wò gáínẹ́kọ́lọ́jì ní ilé ìwòsàn ẹ̀kọ́ sábà máa ń ná ₦5,000-₦15,000, èyí tí ó jẹ́ ìnáwó ńlá nígbà tí ẹ bá ń ṣàkóso owó ilé-ìwé, owó ilé àti àwọn àìní ojoojúmọ́.

Ṣùgbọ́n, ẹ ronú nípa bíbẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú àwọn ilé ìtọ́jú ìlera ìpìlẹ̀ ti ìjọba, tí ń pèsè àwọn iṣẹ́ gáínẹ́kọ́lọ́jì ìpìlẹ̀ ní owó tó kéré jù, nígbà míràn ₦1,000-₦3,000 fún ìbẹ̀wò kan. Ọ̀pọ̀ àìsàn ni a lè ṣàyẹ̀wò ní àkọ́kọ́ tí a sì lè ṣàkóso pàápàá ní ìpele yìí.

Fún àwọn akẹ́kọ̀ọ́, ọ̀pọ̀ ilé ìtọ́jú ìlera yunifásítì ń pèsè àwọn iṣẹ́ gáínẹ́kọ́lọ́jì ìpìlẹ̀ ní owó tí a dín kù tàbí tí a ti fi sínú owó ìlera. Ní àfikún, yíyẹra fún ìtọ́jú sábà máa ń ná jù ní ìgbà gígùn. Ìbẹ̀wò ₦8,000 tí ẹ falẹ̀ lè di ìgbàlejò ilé ìwòsàn ₦200,000 fún àìtó ẹ̀jẹ̀ tó le tàbí àkóràn tó díjú.

Àwọn ìgbàgbọ́ àṣà tí a ti fi lélẹ̀ láti ìran dé ìran ń kọ́ ọ̀pọ̀ obìnrin Nàìjíríà pé ìjìyà nǹkan oṣù jẹ́ apá kan jíjẹ́ obìnrin lásán. Bí ó ti jẹ́ òtítọ́ pé àìtura nǹkan oṣù kan wọ́pọ̀, èrò pé àwọn obìnrin yẹ kí wọ́n jìyà ní ìdákẹ́jẹ́ẹ́ ti di ògbólógbòó ó sì ń pani lára. Ìrora tí ó ń dènà yín láti lọ sí ilé-ìwé, láti ṣiṣẹ́ tàbí láti kópa nínú àwọn iṣẹ́ ojoojúmọ́ kì í ṣe déédé, láìka ohun tí a ti sọ fún yín.

Ẹ lè bọ̀wọ̀ fún àwọn ẹbí obìnrin yín nígbà tí ẹ tún ń yan èyí tó dára jù fún ara yín. Wíwá ìtọ́jú ìṣègùn kò túmọ̀ sí pé ẹ jẹ́ aláìlera tàbí pé ẹ ń ráhùn. Ó túmọ̀ sí pé ẹ mọ àwọn àṣàyàn yín, ẹ sì ní ìgboyà láti jà fún ìlera yín.

Àwọn ohun ìkọ̀ nípa nǹkan oṣù jinlẹ̀ nínú àṣà Nàìjíríà. Ọ̀pọ̀ obìnrin ní ìtìjú líle láti jíròrò nǹkan oṣù, kódà pẹ̀lú àwọn oníṣẹ́ ìlera tí wọ́n ń tọ́jú àwọn ọ̀ràn wọ̀nyí lójoojúmọ́. Ẹ rántí pé àwọn gáínẹ́kọ́lọ́jísì àti àwọn oníṣẹ́ ìlera mìíràn ti rí wọ́n sì ti gbọ́ ohun gbogbo tó jọmọ ìlera nǹkan oṣù. Àwọn àmì yín, bí wọ́n ti wù kí ó tì yín lójú tó, jẹ́ àwọn ọ̀ràn ìṣègùn déédé fún wọn.

Tí ẹ bá tura jù pẹ̀lú oníṣẹ́ ìlera obìnrin, ọ̀pọ̀ ilé ìwòsàn àti ilé ìtọ́jú lè gba ìfẹ́ yìí. Ẹ múra sílẹ̀ fún ìpàdé yín nípa kíkọ àwọn àmì yín sílẹ̀ ṣáájú. Níní àwọn àkọsílẹ̀ lè ràn yín lọ́wọ́ láti rántí àwọn àlàyé pàtàkì, ó sì ń fún yín ní nǹkan láti tọ́ka sí tí ojú bá tì yín jù láti sọ̀rọ̀.

Ní Sana Pads, a gbàgbọ́ pé obìnrin Nàìjíríà kọ̀ọ̀kan yẹ fún ọ̀nà sí àwọn ọjà nǹkan oṣù tó dára àti ìsọfúnni ìlera tó péye. Láti ìgbà tí a ti dá wa sílẹ̀, a ti ṣètìlẹ́yìn fún ju obìnrin 10,000 ní tààrà a sì ti pín ju pádì tí a lè tún lò 30,000 káàkiri Nàìjíríà.

Iṣẹ́ àfojúsùn wa kọjá ṣíṣe pádì. A pinnu láti fòpin sí àìrí ọjà nǹkan oṣù àti láti wó àwọn ohun ìkọ̀ tí ń dá àwọn obìnrin dúró láti rí ìtọ́jú ìlera nǹkan oṣù. Gẹ́gẹ́ bí ilé-iṣẹ́ Nàìjíríà, a mọ àwọn ìpèníjà tó yàtọ̀ tí àwọn obìnrin ń kojú níbí – ojú ọjọ́ gbígbóná, ọ̀rinrin tí ó jẹ́ kí afẹ́fẹ́ wíwọlé ṣe pàtàkì, ìpèsè iná mànàmáná tí kò dúró, àti àìtó omi ní àwọn agbègbè kan.

Àwọn pádì wa tí a lè tún lò ń pèsè ààbò tó dájú tí ó ń ràn yín lọ́wọ́ láti mọ̀ nígbà tí ẹ̀jẹ̀ bá pọ̀ jù ní tòótọ́. Tí Sana Pads yín kò bá pèsè ààbò tí wọ́n máa ń pèsè tẹ́lẹ̀, tàbí tí ẹ bá ń nílò Maxi Pads wa lójijì nígbà tí Premium Pads ti tó tẹ́lẹ̀, ẹ jọ̀wọ́ ẹ ka àwọn wọ̀nyí sí àwọn àmì ìkìlọ̀ tó yẹ láti jíròrò pẹ̀lú oníṣẹ́ ìlera.

Tí ẹ bá ti mọ àwọn àmì ìkìlọ̀ nínú ara yín tàbí nínú ẹni tí ẹ bìkítà fún, gbígbé ìgbésẹ̀ àkọ́kọ́ sí ìtọ́jú ìṣègùn lè dà bí ohun tó wúwo. Báyìí ni ẹ ṣe lè tẹ̀síwájú.

Ẹ bẹ̀rẹ̀ nípa títọpa nǹkan oṣù yín fún ìyípo méjì ní o kéré jù ṣáájú ìpàdé yín. Ẹ kọ ọjọ́ àkọ́kọ́ ẹ̀jẹ̀, iye ọjọ́ tí ẹ̀jẹ̀ ń wà, iye pádì tí ẹ ń lò lójoojúmọ́, ìwọ̀n ìrora (ẹ fi ààmì sí láti 1-10), àti àwọn àmì mìíràn. Títọpa yìí ń ran oníṣẹ́ ìlera yín lọ́wọ́ láti yé ipò pàtó yín.

Nígbà tí ẹ bá ṣetán láti ṣètò ìpàdé, ẹ pe ilé ìwòsàn ẹ̀kọ́ tàbí ilé ìwòsàn gbogbogbò tó súnmọ́ yín jù kí ẹ sì béèrè fún iṣẹ́ gáínẹ́kọ́lọ́jì. Àwọn ilé ìwòsàn ìjọba sábà máa ń gba ₦3,000-₦10,000 fún ìbẹ̀wò àkọ́kọ́, nígbà tí àwọn ilé ìwòsàn aládàáni lè gba ₦10,000-₦25,000.

Nígbà tí ẹ bá ń ṣàkóso àwọn ìṣòro nǹkan oṣù, Sana Pads lè pèsè ààbò tó dájú tí ó bá àwọn àìní yín mu. No Wahala Pads wa ń ṣiṣẹ́ dáadáa fún àwọn ọjọ́ tó fúyẹ́. Premium Pads ń kojú ìṣàn déédé. Fún àwọn ọjọ́ ẹ̀jẹ̀ púpọ̀ nígbà tí ẹ ń dúró de àyẹ̀wò àti ìtọ́jú, Maxi Pads wa ń fúnni ní ààbò tó ga jù. Ní ìfiwéra pẹ̀lú pádì tí a máa ń ju nù tí ó lè ná ₦100-₦200 ẹyọ kan, Sana Pads tí a lè tún lò ń túmọ̀ sí ìfowópamọ́ 70-85% láàrín ọdún 2-3 tí wọ́n fi ń wà.

Àwọn ilé-ìwé àti àwọn ẹgbẹ́ lè bá Sana Pads ṣiṣẹ́ pọ̀ láti pèsè àwọn ọjà nǹkan oṣù nígbà tí wọ́n tún ń so àwọn akẹ́kọ̀ọ́ tàbí àwọn tí wọ́n ń ràn lọ́wọ́ pọ̀ mọ́ àwọn ohun èlò ìlera. Sana Pads ń pèsè fún àwọn ilé-ìwé, àwọn NGO àti àwọn ètò àdúgbò ní ìwọ̀n èyíkéyìí ní iye owó tí a dúró lé kan náà fún àpò kọ̀ọ̀kan.

Ẹ ronú nípa ṣíṣètò àwọn ìpàdé ìmọ̀ nípa ìlera nǹkan oṣù níbi tí àwọn oníṣẹ́ ìlera ti ń bá àwọn akẹ́kọ̀ọ́, àwọn òṣìṣẹ́ tàbí àwọn ọmọ ẹgbẹ́ àdúgbò yín sọ̀rọ̀ nípa nǹkan oṣù déédé àti èyí tí ó ní ìṣòro. Ìmọ̀ sábà máa ń jẹ́ ìgbésẹ̀ àkọ́kọ́ sí àwọn obìnrin mímọ̀ pé wọ́n nílò ìtọ́jú.

Nǹkan oṣù yín kò gbọ́dọ̀ ṣàkóso ìgbésí ayé yín láéláé. Ẹ̀jẹ̀ púpọ̀ kì í ṣe nǹkan tí ẹ gbọ́dọ̀ faradà lásán. Ìrora líle kò mú yín lágbára nítorí pé ẹ ru ú ní ìdákẹ́jẹ́ẹ́. Àwọn ìṣòro nǹkan oṣù jẹ́ àwọn àmì ìṣègùn tí ó yẹ fún àfiyèsí ọ̀jọ̀gbọ́n. Wíwá ìtọ́jú fi ọgbọ́n àti ọ̀wọ̀ ara ẹni hàn. Àyẹ̀wò ní kùtùkùtù túmọ̀ sí ìtọ́jú tí ó rọrùn. Ìtọ́jú tó tọ́ túmọ̀ sí ìlera tó dára jù, agbára ìbímọ tí a pa mọ́, àti ìgbésí ayé tó dára sí i.

Tí ẹ bá ń ní èyíkéyìí nínú àwọn àmì ìkìlọ̀ tí a jíròrò nínú àkọ́lé yìí, ẹ ṣètò ìpàdé náà. Tí ẹnikẹ́ni tí ẹ mọ̀ bá ń jìyà ní ìdákẹ́jẹ́ẹ́, ẹ pín ìsọfúnni yìí pẹ̀lú rẹ̀. Papọ̀, a lè ṣẹ̀dá Nàìjíríà kan tí kò sí obìnrin tí yóò jìyà láìnídìí láti inú àwọn ìṣòro nǹkan oṣù tí a lè tọ́jú. Fún ìsọfúnni sí i nípa ìṣètìlẹ́yìn fún ìlera nǹkan oṣù yín pẹ̀lú àwọn ọjà tó dára, tó rọrùn ní owó nígbà tí ẹ ń rin ìrìn ìlera àwọn obìnrin ní Áfíríkà, ẹ ṣèbẹ̀wò sí Sana Pads lórí ayélujára tàbí kí ẹ kàn sí wa tààrà láti jíròrò àwọn àìní yín.